محمد جواد مغنية ( مترجم : معمورى )
379
در سايه سار نهج البلاغه ( في ظلال نهج البلاغة ) ( فارسى )
ساحل رود زاب « 1 » مستقر شد . چون از دور پرچم دشمنانش را به رهبرى عبد اللّه بن محمد بن على بن عبد اللّه بن عباس ديد ، گفت آرزو مىكردم على بن ابى طالب عليهما السّلام به جاى اين نوجوان عباسى زير اين پرچم بود . « 2 » امام عليه السّلام نزديك به 90 سال پيش از اين واقعه از آن خبر مىدهد . ابن ابى الحديد در شرح اين خطبه مىگويد : « اين داستان مشهور است و سيرهنويسان همگى آن را نقل كردهاند . . . امام عليه السّلام در اينجا از ظهور سياهجامگان يعنى بنى عباس و انقراض بنى اميه خبر مىدهد و حوادث همان گونه كه پيشبينى كرده بود رخ داد . اين گفته امام عليه السّلام چه راست از كار درآمد : « قريش آرزو مىكند كه دنيا و آنچه در آن است را بدهد و در برابر مرا ببيند . . . » هيچ تفسيرى براى پيشگويى راستين امام عليه السّلام وجود ندارد جز آن كه آن را برخاسته از وحى خدا و علم پيامبر صلّى اللّه عليه و آله بدانيم . ( لا قبل منهم ما أطلب اليوم بعضه فلا يعطوننيه ) امام عليه السّلام در برابر امويان به سكوت راضى بود كه نه به سود آنان و نه به زيانشان باشد ولى آنان نپذيرفته و با همه توانشان به جنگش رفتند و چون نزد خدا رفت ، آرزو كردند كه اى كاش او و نه ديگرى بر ايشان حكم مىكرد ، زيرا او ديندار بود و به اعتراف خود امويان دنياخواه نبود .
--> ( 1 ) . منظور بخش بالاى رودخانه زاب است كه بين موصل و اربيل قرار دارد . براى آگاهى بيشتر معجم بلدان را ببينيد . ( 2 ) . نك : الكامل ، ابن اثير : 4 / 327 - 334 ؛ الغارات : 1 / 12 ؛ شرح نهج البلاغه ، ابن ابى الحديد : 7 / 57 .